|
|
|
Naci Kaptan * |
Geri Dön Sulh doneminde savas gemilerinin , yabanci ulke limanlarina egitim ve personelin gorgusu amacli ziyaretleri olur.
Bu ziyaretler rutin olarak ulke Deniz Kuvvetleri arasinda yapilir. Bu ziyaretlerin bir diger adi da , bayrak gostermektir .
Bir Devlet baskaninin baska bir ulkeye ziyaret ve gorusmelere gidisinde kendi silahli kuvvetlerine ait buyuk ve guclu bir savas gemisini getirmesi ise adetten degildir. Bu durum ,Siyaset ve dis iliskilerde guc gosterisi ve tehdit olarak algilaniyor olsa gerek.
Ingiltere kralicesi de, Turkiye'yi ziyaretinde buyuk bir savas gemisini Turkiye'ye
getirmistir !
MÖNTRO anlaşmasinda , bogazlardan ucak gemilerinin gecirilmesi de yasaktir.
Bu durumdan anlasiliyor ki Turkiye Cumhuriyeti hukumeti "MÖNTRO anlasmasini da bir
kez delsek ne olur" diyerek bu gecise izin vermistir !
Ingiltere bu tavri ile Turkiye'ye bir guc gosterisi yapmistir.
Bundan daha da otesinde 18 Mart 1915 de ( asagida okuyunuz ) Canakkale bogazini
silah gucu ile gecemeyen Ingiltere, bu kez , masa basinda kazanmis oldugu zaferini
ilan etmistir.
HMS ILLUSTRIOUS'u bogazlardan gecirerek , yine Dolmabahce onune demirlemis ve
Ingiltere'nin emperyalist egemen olma gucunu bu devasa savas teknesi ile ilan
etmistir.
Ingiliz deniz kuvvetleri , denizcilik torelerine cok baglidirlar.
Denizcilikte ve savas gemilerinde rituel tarzindaki bir cok uygulamalar vardir.
Ingiltere'nin gelenekci yapisi ve cok eski tarihlere dayanan denizciligi nedeniyle bu uygulamalar aksatmadan yapilir..
Ornegin ,ust rutbeli komutanlar veya toplumda statu sahibi olanlar, yoneticiler gemiye geldiklerinde , gelenin itibarina gore , gemiye cikis aninda "silistre" adi verilen
dudukler calinarak karsilanir ve selamlanirlar.
Ornegin , ziyaretciler gemiye cikan iskele ( merdivenlerin en ust tavasina basamak )
ayak bastiklarinda ,geminin kic tarafina dogru donerek , selam verilir.
Bu geminin kic tarafta bulunan bayragini selamlamak anlamina gelir.
Bu uygulamalarin bir kismi gemilerin gunluk calisma duzeni icinde yapilanlardir.
Bir kismi da uluslar arasi geleneksel uygulamalardir.
Bunlardan en onemlilerinden birisi de bulunulan kara sularinda EGEMENLIK HAKKINA
saygi gostermektir.
Bu hak nasil gosterilir?
Bir savas gemisi, baska bir ulkenin kara sularina girdigi andan itibaren o ulkenin
Milli bayragini grandi direk denilen ve geminin ortasinda olan direge , serene cekmek zorundadir.
Kendi Milli bayragi ise geminin kic tarafinda bulunan gondere cekili olur.
Okudugum yazilara gore , HMS ILLUSTRIOUS'un ,Turk bayragini serene cekmedigi
soyleniyor.
Turkiye'ye guc ve egemenlik gosterisi olarak getirilmis olan bu buyuk savas
gemisi,sayet serene TURK bayragini da cekmedi ise bunun anlami , seni ve egemenlik haklarini tanimiyorum demektir ...
Ingiltere yapmakta oldugu guc gosterisinde , egemenlik hakkini da tanimadigini bu tavriyla gostermistir.
***
18 Mart 1915 sabahı saat 10:30
Agamemnon komutanlığında 1. Filo, A hattını oluşturarak ve arkadan 2. Filo
tarafından desteklenerek boğaza girdi.
Saat 11.00'den itibaren yaklaşık 13.000 metreden tabyaları topa tuttu. Toplam 506 topa karşılık savunmada sadece 150 top vardı. Menzili yetmediği için tabyalardan karşılık verilemedi. Filo biraz daha ilerledi ve tabyaların, özellikle de hareketli olanların menziline girdiğinde karşı ateş başladı,
Agamemnon ve Inflexible yara aldı. Donanmanın ateşi yoğun olmasına karşın isabetli değildi çünkü, çeşitli yanıltma yöntemleri ve yer değişimi uygulanıyordu. Bu aşamada Kepez'den karşıya olan ilk mayın hattının temizlenmesi planlanmasına rağmen buraya yanaşılamadı bile.
Saat 12.30'da 3.filo (Fransız) B hattı öndeki gemilere yaklaşarak kıyılara ateş açtı. A hattının iki yanından geçerek ön hattı oluşturdular. Bu arada tabyalardan ateş devam ediyordu ayrıca gemiler ilerleyerek Çanakkale ve Kilitbahir tabyalarının da menziline girmiş, ateş altında kalmışlardı.
Saat 14.00 civarında Türk tabyalarının ateşi biraz azaldığı için Amiral Robeck, 2. filonun gelerek en öndeki 3. filo gemileri ile yer değiştirmesini istedi. Bu manevra esnasında Erenköy körfezine giren gemiler Nusrat'in mayınlarına çarptılar.
Bouvet mayına çarparak 10 dakika içinde sulara gömüldü. Yardıma giden Ocean ve Irresistible, mayın ve top yarası alarak terkedildi, mürettebatları diğer gemilerce kurtarıldı.
Gaulois, Suffren, Agamemnon ağır hasar almış, Charlemagne da hafif yaralanmıştı. İlk mayın
hatlarına bile erişemeden, dış savunma hattı düzeyini bile hizalayamadan bu hâle düşen Birleşik Donanma büyük bir panik yaşadı
Saat 17:45'te, De Robeck geri çekilme emri verdi. Donanma hızla boğazı terkederek Bozcaada'ya doğru çekildi. Irresistible ve Ocean da gece çökerken battılar. [1]
Savaşın sonunda 6 saat 45 dakika süren bombardıman sonucu iki İngiliz, bir Fransız zırhlısı battı, bir İngiliz, iki Fransız zırhlısı ağır yara aldı, üç gemi karaya oturdu. Osmanlı tarafındaki kayıp ise kırkdört şehit, yetmiş yaralı, sekiz top idi.
Donanma boğazdan geçemeyince kara harekâtı gündeme geldi.
Müttefikler planlarını düzenlediler, hazırlıklarını yaptılar. Malta'dan, İngiltere'den, Fransa'dan, Mısır'dan gelen askerler Limni adasında toplandılar.
***
saygin okur ,
O zamanlar silah gucu ile gecemeyenler,
Bu kez bando mizika ile gectiler ...
Simdi hep birlikte bu konuyu da dusunelim.
Kralice bu guclu savas gemisini neden getirdi ?
Yazarı : Naci Kaptan
Ekleyen : 
Eşref
Gönderdiği Son 50 Yazı : 
Yazı hakkındaki yorumlar : |
DUYURULAR |
|
TOPLAM SİTE İZLENME |
|
    |
Yazdır
Yazıyı Tavsiye Et