Kayyûm
|
Al-Qayyum : The Self Existing One who maintains the heavens, the earth, and everything that exists.
Cenab-ı Hak buyuruyor.
"Allah, O'ndan başka tanrı yoktur; O, hayydir, kayyûmdur. " (1)
"Ölümsüz ve daima diri olan Allah'a güvenip dayan." (2)
"Allah, O'ndan başka tanrı yoktur; O, hayydir, kayyûmdur. " (1)
"Ölümsüz ve daima diri olan Allah'a güvenip dayan." (2)
- Allah
zatı ve yüceliği ile vardır; her şeyin var olması, varlığını
sürdürmesi,
ayakta durması O'nun varlığına bağlıdır.
- Kur'an-ı Kerim'de
Hay ismi ile çoğu zamanda birlikte zikredilir. Bu isimlerin, "İsm-i A 'zam" olduğu da söylenmiştir.
- Bu ismin çeşitli tanımlamaları vardır:
- Katede'nin görüşü: Kayyûm, yaratıklarını koruyup idare edn, işlerini düzenleyendir.
- Hasan Basri: Kayyûm, iyi ya da kötü yaptıklarının karşılığını vermek için her canlının başında duran ve onu gözetleyendir. O, her şeyi bilir ve hiçbir şey O'na gizli kalmaz.
- El-Hattabi:Kayyûm, sonu olmayan ve
varlığı daim olandır
- Kayyûm, Allah'ın kusursuz güç, kuvvet ve üstünlüğe sahip olduğunu
gösterir. O, yalnız başına kâimdir. ayakta kalmak için hiçbir yönden
kimseye ihtiyacı yoktur. O, kendi kendine yetendir ve başkasına muhtaç
değildir. O'nun dışında her şey O'na muhtaçtır. Her şeyi ayakta tutan
ve koruyan O'dur. O'nun desteği olmadan hiçbir şey ayakta duramaz ve
varlığını devam ettiremez. Bu, O'nun mükemmel gücünü gösterir. (3)
- O öyle bir hayy ve kayyumdur ki, O'nu ne gaflet basar, ne uyku; daima âlim, daima her şeyden haberlidir. Göklerde ve yerde, yukarılarda, aşağıda ne varsa O'nun; görünür, görünmez, bütün varlık O'nun mülküdür. Tüm sebeb O, tüm gaye O, herşeyin maliki olan O; Allah'ın mülkü olan bu yaratıklardan kimin haddi ki Allah'ın izni olmaksızın yüce huzurunda şefaat edebilsin, bu halde hangi budaladır ki Allah'ın emri olmadan bunların birinden şefaat dilenebilsin. Çünkü Allah yukarıların aşağıların, önlerindekini ve arkalarındakini, geçmişlerini, geleceklerini bildiklerini ve bilmediklerini bilir, O'nun ilminden gizli hiçbir şey yoktur. Bunlar ise O'nun bildiklerinden hiçbirini bilemezler. Ancak dilediği kadarını kavrayabilirler. (4)
- Allah dostlarının
tecrübe edip
kabul ettiklerine göre, "Ya Hayyu yâ
Kayyûm, lâ ilâhe illâ ente" (Ey diri ve kâim olan! Senden başka
ilâh yoktur) duasını okuyan ve bunu tekrarlayan kimsenin kalbi ve aklı
dirilir. Bu iki isimle yardım dilemek sıkıntılardan, dert ve
kederlerden, zorluk ve darlıklardan kurtulmak ve isteklere kavuşmakta
daha etkilidir. (3)
Kaynaklar:
1) Bakara, 255
2) Furkan, 58
3) Esmâ-ül Hüsna, Karınca Yayınları, Nisan 2004
4) Elmalı Tefsiri, Bakara Suresi, 255